تحلیل و دیدگاه

تقاطع حیاتی میان رسانه و پژوهش

فارسی

این پست اولین بار در ۶ اکتبر ۲۰۲۳ منتشر شد. در ۸ اکتبر ۲۰۲۳، با متن و جدول جدیدی درباره انفجارهای هلند به روز رسانی شد.

پس از اینکه اخیراً در رسانه‌ها اظهار داشتم که تنها مکزیک انفجارات بیشتری نسبت به سوئد دارد، افرادی با من تماس گرفتند که می‌گفتند رسانه‌های هلند در سال گذشته نوشتند که خشونت انفجاری در هلند نیز وجود دارد و تعداد آن‌ها از سوئد بیشتر است. بنابراین، کسانی که با من تماس گرفته‌اند – کاملاً به درستی – می‌پرسند که چرا من به این موضوع نپرداخته‌ام.

در جامعه دیجیتال امروز، که اطلاعات با سرعت نور منتشر می‌شود، بسیار مهم است که بین داده‌های معتبر علمی و اطلاعاتی که هنوز معتبر نیستند، تمایز قائل شویم. به عنوان یک جرم‌شناس، نظرات من باید مبتنی بر تحقیق و شواهد تجربی باشد. بحث‌هایی که اخیراً درباره حوادث انفجاری در سوئد و مقایسه آنها با سایر کشورها داشته‌ایم، ضرورت این تمایز و اینکه من این متن کوتاه را می‌نویسم را برجسته کرده است.

زمینه سوئدی
سوئد برای مدت طولانی نه تنها مشکلات بزرگی با تیراندازی‌ها و خشونت‌های مرتبط با سلاح گرم داشته است، بلکه ما مشکلات جدی با خشونت‌های انفجاری در سوئد نیز داشته‌ایم. بنابراین، این پدیده جدید نیست. قبلاً در سال ۲۰۱۹، همکاران جرم‌شناس من Joakim Sturup، Manne Gerell و Amir Rostami، یک مطالعه علمی بسیار خوب و جالب در مورد خشونت‌های انفجاری در سوئد منتشر کردند و سعی کردند، از جمله، مقایسه‌ای بین انفجارهای نارنجک دستی در کشور با سایر کشورهای جهان انجام دهند. در این تحقیق، همکاران یک مطالعه علمی دیگر را پیدا می‌کنند که به مکزیک پرداخته و مشاهده می‌شود که مکزیک انفجارهای بیشتری نسبت به سوئد دارد. مطالعات از کشورهای دیگر، به ویژه از اروپای غربی، موجود نیست.

این نتیجه توجه رسانه‌ای خاصی را جلب می‌کند و Rostami یافته را به درستی توضیح می‌دهد:

نمی‌توان مقایسه‌های عددی مطمئنی با سایر کشورهای اروپای غربی انجام داد، زیرا خارج از سوئد، انفجارها آنقدر نادر هستند که پایه و اساس آمار بسیار کم است.

Dagens Nyheter, https://www.dn.se/nyheter/sverige/kriminolog-sprangdaden-i-sverige-unika-for-europa/

این مقایسه‌ها به سادگی انجام نمی‌شوند، بلکه نتیجه تحقیقات و تفکر دقیق هستند.

در پایان سال ۲۰۱۹، رادیو سوئد مصاحبه‌ای با Ylva Ehrlin، تحلیلگر واحد خنثی‌سازی بمب ملی پلیس، انجام می‌دهد که در آن او موارد زیر را بیان می‌کند:

ما آنقدر انفجار داریم که قابل مقایسه با وضعیت شمال اسپانیا در دوران شکوه ETA است.

Sveriges Radio, https://sverigesradio.se/artikel/7336786

وضعیت جدی همچنین توسط Evin Badrnya در یک یادداشت سرمقاله که در ۱۹ ژانویه ۲۰۲۳ منتشر شد، مورد توجه قرار گرفت.

چالش مقایسه‌های قابل اعتماد
انجام مقایسه‌های دقیق و قابل اعتماد در جرم‌شناسی اغلب وظیفه‌ای چالش‌برانگیز است. اخیراً رسانه‌های هلند از افزایش حوادث انفجاری در هلند گزارش داده‌اند. اما این آمار از هلند بسیار جدید است. در آخرین بررسی من، هیچ مطالعه یا گزارش رسمی (حداقل به زبان انگلیسی) از مقامات هلندی این گزارش‌های رسانه‌ای را تأیید نکرده است. با توجه به اینکه این حوادث در هلند بسیار جدید هستند، احتیاط و تحقیقات علمی گسترده برای درک وسعت واقعی مشکل و به ویژه زمان شروع آن لازم است.

در حالی که رسانه‌ها نقش بی‌بدیلی در اطلاع‌رسانی عمومی ایفا می‌کنند، در مورد تحقیقات علمی، گزارش‌های رسانه‌ای وزن یکسانی با مطالعات بازبینی‌شده ندارند. این انتقادی از رسانه‌ها نیست، بلکه اعترافی به تفاوت‌ها در بررسی و اعتباربخشی بین گزارش‌های روزنامه‌نگاری و تحقیقات علمی است.

وضعیت در هلند
پس از انتشار این پست در شبکه‌های اجتماعی، یکی از دنبال‌کنندگانم لینکی برایم فرستاد. این لینک به وب‌سایت پلیس هلند منتهی شد. این یک وب‌سایت رسمی و قابل اعتماد است، به ویژه که هلند یک دموکراسی قوی است. با این حال، صفحه به زبان هلندی است، اما با کمک Google Translate توانستم ترجمه‌ای از مطالب آن دریافت کنم. این ترجمه ممکن است بسیار ناقص باشد، به همین دلیل آنچه اکنون می‌نویسم باید با احتیاط تفسیر شود.

پلیس هلند می‌نویسد:

LFCT تعداد حوادث مواد منفجره را ثبت می‌کند و تا اوایل ماه جولای تاکنون ۳۰۳ مورد از این حوادث را ثبت کرده است. در سال ۲۰۲۲، ۳۲۵ انفجار در هلند رخ داد.

Politie, https://www.politie.nl/nieuws/2023/juli/16/mogelijke-verdubbeling-explosie-incidenten.html

LFCT مخفف تیم هماهنگی ملی پزشکی قانونی (Landelijk Forensisch Coördinatie Team) است. توجه داشته باشید که آمار پلیس هلند فقط تا ۴ جولای ۲۰۲۳ را پوشش می‌دهد.

در انتهای وب‌سایت، جدولی با سه ستون ارائه شده است: "نوع حادثه انفجاری"، "۲۰۲۲" و "۲۰۲۳". در زیر ستون "نوع حادثه انفجاری"، ۱۴ متغیر لیست شده و با "جمع کل" به پایان می‌رسد.

از ۱۴ متغیری که پلیس اعداد آن‌ها را ارائه می‌دهد، شش مورد از آنها نسبتاً آسان برای درک هستند، و این مربوط به شش متغیر آخر است:

نوع حادثه انفجاری2022 2023 
یافتن مواد منفجره منفجر نشده در گاراژ33
یافتن مواد منفجره منفجر نشده در وسیله نقلیه114
یافتن سایر مواد منفجره منفجر نشده618
یافتن مواد منفجره منفجر نشده در یک خانه148
مواد منفجره یافت شده در هنگام جستجوها4610
سایر3

بخشی از این آمار که رسانه‌های هلندی آن را به عنوان انفجارها/صداهای انفجاری گزارش کرده‌اند، طبق جدول پلیس هلند، انفجارهای کامل شده نیستند. این موارد مربوط به ۸۶ مورد از ۳۲۵ مورد برای سال ۲۰۲۲ و ۴۶ مورد از ۳۰۳ مورد برای سال ۲۰۲۳ (تا ۴ ژوئیه) است.

نوشتم که این شش متغیر "نسبتاً" آسان برای درک هستند. اما کاملاً آسان نیستند. به عنوان مثال، "سایر" به چه معناست؟

اکنون به متغیرهای دیگر، که هشت متغیر باقیمانده را تشکیل می‌دهند، نگاه می‌کنیم.

نوع حادثه انفجاری2022 2023 
(تلاش) حمله به کسب‌وکار4064
(تلاش) حمله به زیرساخت20
(تلاش) حمله دیگر27
(تلاش) حمله به وسیله نقلیه1213
(تلاش) حمله به خانه159162
(تلاش) بمب‌گذاری دستگاه خودپرداز135
(تلاش) سرقت صندوق جواهرات83
(تلاش) سرقت با مواد منفجره دیگر33

ترجمه همین است که هست. حمله به خانه را Google Translate به "Hemmanfall" ترجمه کرده بود، بنابراین من خودم آن را به "حمله به خانه" تغییر دادم. Plofkraak را اصلاً ترجمه نکرده است.

نکته جالب در مورد این متغیرها چیزی است که در پرانتز آمده، یعنی کلمه تلاش. تمامی این هشت متغیر باقی‌مانده کلمه تلاش را در پرانتز جلوی خود دارند. در زبان هلندی، این کلمه poging است. Google Translate آن را در انگلیسی به attempt ترجمه می‌کند. فرهنگ لغت کمبریج نیز آن را به attempt و همچنین از جمله effort، endeavor، try ترجمه می‌کند.

پس سوال این است که پلیس هلند دقیقاً چه معنایی می‌دهد؟ می‌توان آن را به دو صورت تفسیر کرد:

  1. اعداد نشان نمی‌دهند که چند انفجار واقعی و کامل رخ داده است، بلکه تلاش‌های ناموفق برای انفجار را نشان می‌دهند.
  2. اعداد هم نشان می‌دهند که چند انفجار واقعی و کامل در هلند رخ داده و هم تلاش‌های ناموفق برای انفجار.

من تقریباً مطمئنم که گزینه دوم صحیح است، یعنی این اعداد ترکیبی از انفجارهای کامل شده و تلاش‌های ناموفق برای انفجار هستند. و این امر تجزیه و تحلیل تعداد انفجارها در هلند را بسیار دشوار می‌کند.

نتیجه‌گیری
بازبینی یا peer-review که در انگلیسی به آن گفته می‌شود، به عنوان استاندارد طلایی در اعتبار سنجی علمی شناخته می‌شود. این به معنای آن است که یک مطالعه توسط کارشناسان در زمینه مورد نظر به دقت مورد بررسی قرار گرفته است. هنگام بحث در مورد مسائل حساسی مانند خشونت‌های انفجاری، بسیار مهم است که فهم ما و نتایج بعدی بر اساس تحقیقات بازبینی شده باشد. این رویکرد نه تنها دقت را تضمین می‌کند بلکه از سوءتفاهم‌ها جلوگیری کرده و به تدوین تصمیمات سیاستی آگاهانه کمک می‌کند.

تعامل پیچیده بین رسانه و علم در دنیای مدرن ما چندوجهی است. اگرچه رسانه‌ها بینش سریعی از رویدادهای در حال وقوع ارائه می‌دهند، اما نمی‌توانند جایگزین عمق، دقت و قابلیت اطمینان تحقیقات بازبینی شده باشند.

مورد هلند و اظهارات من یک مثال بسیار واضح از این موضوع است. آنچه در هلند اتفاق می‌افتد (۱) جدید است، (۲) ما اطلاعات ناقصی داریم، (۳) ما مشکلاتی در ترجمه صحیح داریم، (۴) تنها گزارش رسمی که داریم به وضوح نشان می‌دهد که ۲۶٪ از کل حوادث در سال ۲۰۲۲ کشف انواع مواد منفجره بوده‌اند و نه انفجارهای واقعی که رسانه‌های هلندی گزارش کرده بودند.

در مورد وب‌سایت پلیس و جدول ارائه شده، چندین سؤال مطرح می‌شود: منظور از تلاش در پرانتز چیست؟ آیا این مجموعه‌ای از انفجارهای واقعی و تلاش برای انفجار است؟ آیا آماده‌سازی برای انفجار در این آمار گنجانده شده است؟ در این صورت، چند انفجار واقعی داشته‌ایم؟

و شاید مهم‌ترین سؤال از همه؛ آیا جدول را به درستی تفسیر کرده‌ام؟

این دلیل این است که چرا تحقیقات علمی باید زمان‌بر باشد و محققان نباید در مورد مسائلی که بسیار جدید هستند و سوالات مهمی در آنها پاسخ داده نشده است، اظهارنظر کنند.